Sat11182017

Last update05:30:48 AM GMT

Back Ana Sayfa Gündem Türkiye Siyaset Türkiye'nin Sorunu, Abuzer - Alemdar Kardeşlerin Problemi mi?

Türkiye'nin Sorunu, Abuzer - Alemdar Kardeşlerin Problemi mi?

  • PDF
Cem Uysal

İhsan Oktay Anar’ın  “Efrâsiyâb’ın Hikâyeleri”nde, çok ilginç iki kahraman vardır. Bu güzel eserde birbirinden renkli bir sürü karakter vardır ama benim sözünü edeceğim iki kardeş romanda çok fazla yer almamalarına rağmen konumları açısından ilginçtir. Abuzer ve Alemdar yapışık ikizlerdir.  Esas sorun yapışık olmalarından kaynaklanmamaktadır. Bu olumsuz durumun yanı sıra, birbirlerine zıt karakter taşıyan iki kardeştir bunlar.  Abuzer “namazında niyazında ve oldukça sofu iken”,  Alemdar ise “zevke sefaya düşkün ” birisidir.  

Her zıt kutup iki kişiliğin başına gelecek olan, bu yapışık ikizin de karşısına çıkar. Abuzer camiye gitmek isterken Alemdar’ın canı meyhanelerde dolaşmak istemektedir. Birbirlerinin zoruyla her ikisine de giderler. Giderler gitmesine ama gittikleri yerlerde sorun çıkarırlar. Abuzer meyhanelerde içkinin haram olduğunu, günah işlediklerini söyleyerek meyhane sakinlerini bezdirirken, Alemdar camide namaz kılınırken açık saçık türküler söyleyerek cami hocasına ve namaz kılanlara zor saatler yaşatır. Asıl sorun Ramazan ayında yaşanır. Malum yapışık ikiz oldukları için ikisinin midesi de ortaktır. Biri oruç tutmak isterken diğeri istemez. Öykünün devamından söz etmek istemiyorum. Merak edenler alıp okurlar.

 

Yalnız Anar’ın kıvrak kalemi olağanüstü hayal gücüyle aktardığı bu absürd durum bana Türkiye’deki iki ideolojik olarak karşıt grubu çağrıştırıyor. Türkiye’nin yüzyıllardır süren ileri- geri kavgasının baş aktörleri bunlar. Bir tarafta İslamcı kesim, öte yanda Batılılaşma yanlısı veya modernleşmeci kesim. Tabii ki, genelleme gibi bu da, kaba bir genellemedir. Ayrıntılarda hataya düşme payı vardır. Hatta hangi kesimde sayacağımızı kestiremeyeceğimiz oluşumlar vardır. Ancak Türkiye’nin son yüz elli hatta iki yüz yıllık geçmişine bakarsak, söz konusu iki grubun ülkemizin şekillenmesinde etkili olduğunu görürüz. Zaman zaman İslami kesim geri planda durarak bir partinin iktidar olmasına büyük destek sağlamıştır. Nitekim Demokrat Parti ve Adalet Partisi gibi oluşumları direk olarak İslami kesim olarak değerlendiremeyiz ama iktidara gelişlerinde bu grubun büyük desteği olduğunu da göz ardı edemeyiz.

Bu noktada biraz duralım. Atilla İlhan televizyon programlarında farklı zamanlarda Liberalizm ve Sosyalizmin birer kardeş ideolojiler ( isterseniz düşman sayın)  dile getirmiştir. Bu iki düşünce dünyasının kapitalizmin çocuğu olduğunu ileri sürmüştür.

Şimdi kaldığımız yerden sürdürelim söyleşimizi. İşte Batıda kardeş ideolojiler Sosyalizm ve Liberalizm olurken, Türkiye’de yerlerini İslami düşünce ve Batılılaşma kamplaşmasına bırakmışlardır. Peki, bu neden böyle olmuştur?

Burada İdris Küçükömer’i anmadan geçmek haksızlık olur. Küçükömer’e göre bu durum feodalizmden kapitalizme geçerken Osmanlının Asya Tipi Üretim Tipine sahip olmasından dolayı, bu geçiş zamanında ve doğru olarak gerçekleşmemiştir. Hatta Küçükömer “Düzenin Yabancılaşması” adlı kitabında daha ileri giderek, Türkiye’deki İslami kesimi sol, Batılılaşmanın öncüsü İttihat Terakki ve CHP çizgisini sağ olarak niteler. Düşüncesinin ana eksenini de, CHP hükümeti reformlarının üretime yönelik olmaktan çok üstyapı kurumlarını düzenlemeye yönelmesi oluşturur. Nitekim bu öncülleri doğru kabul ederek düşününce, iktidarları döneminde üretimi önemseyen DP ve AP’nin solcu olarak kabul edilmesi doğal bir sonuç olur. Bu partilerin iktidara gelmesinde çok önemli rol oynayan İslami kesimi de solcu saymak mantık silsilesinin son aşamasıdır.

Küçükömer’i tamamıyla reddetsek bile, ortada yadsıyamayacağımız bir gerçek önümüzde durmaktadır. Onlarca yılın Batılılaşma hareketi son on yıldır İslami kesimin iktidarına bırakmıştır. Alemdar ve Abuzer yapışık ikizi gibi ne birlikte olabilmekte ne de birbirlerinden ayrı durabilmektedirler. Bu yapışık ikizler gibi ayrı yöne gitmek istemekte, birinin zoruyla gidilen yerde, diğeri ötekine büyük zorluklar çıkarmaktadır.

Bu sorunsalın üzerine düşünmek ve araştırmalar yapmak ve de karşılıklı çözümler üretmek, belki bir gün yapışık ikizlerin uyumlu, bir arada yaşayabilen tek bir insan olmalarını sağlayabilir.   

alt

Türkiye'nin Sorunu, Abuzer - Alemdar Kardeşlerin Problemi mi?

Baska Dergi Site Haritası

Günlük Gazeteler

  • Hürriyet
  • Milliyet
  • Sabah
  • Akşam  
  • Cumhuriyet
  • Posta
  • Radikal
  • Zaman
  • Haber Türk
  • Vatan

Sağlık

Düşünce

Seyahat

Kültür Sanat

Spor